Nieuws & blog

Mijn kind moet nog lang genoeg naar school!

Onlangs kopte het Algemeen Dagblad: ‘Peuter moet al leren. Crèche bereidt kinderen beter voor op basisschool’’. Het artikel beschrijft dat in kinderdagverblijven en peuterspeelzalen (bij ons peuterwerkplaats/voorschool) in Nederland de nadruk steeds meer komt te liggen op leren. Er is veel kritiek op deze verschoolsing van de kinderopvang. Maar de vraag is of dat terecht is, want wat wordt er eigenlijk verstaan onder leren?

Spelend leren

Kinderen leren voortdurend. Als een baby naar een stukje speelgoed reikt en het in zijn mond stopt als hij het te pakken heeft, leert hij. Als een dreumes een trekkar achter zich aan trekt, een bal gooit of zijn speelgoed in een bak gooit, leert hij. Als een peuter met poppen speelt, een puzzel maakt of de tafel helpt te dekken, leert hij. Als hij een blokkentoren bouwt en weer omgooit, leert hij. Als jonge kinderen met elkaar spelen, leren ze; heel veel zelfs, op allerlei gebieden. Spelen = ontdekken = leren! Dit heeft dus niets te maken met ‘schools’ leren, maar met ontwikkelen. 

'Zelfsturing'
Wetenschappers ontdekken de laatste jaren steeds meer over het brein van heel jonge kinderen en over hoe zij leren. Zo is het dreumes/peuterbrein vooral ontvankelijk voor het aanleren van vaardigheden als concentreren, nadenken voor je iets doet, vooruit plannen, flexibel omgaan met onverwachte situaties en het weerstaan van verleidingen. Allemaal vaardigheden die een kind nodig heeft op de basisschool en in zijn hele latere leven. In de praktijk worden ze vaak samengevat als ‘zelfsturing’ en de wetenschappelijke term is ‘executieve functies’. 

De peuter die een blokkentoren bouwt, oefent zijn fijne motoriek, maar ook zijn concentratie en focus, en zijn doorzettingsvermogen. En het geeft zijn zelfvertrouwen natuurlijk een boost als de toren tenslotte staat. En wat een plezier ervaart hij als hij even later de toren weer omkiepert!

In de kinderopvang spelen kinderen de hele dag, samen met anderen, onder deskundige begeleiding. De ontwikkeling op alle gebieden wordt er gestimuleerd: taal, motoriek, creativiteit, abstract denken, omgaan met zichzelf en anderen, ruimtelijk inzicht, fantasie, enzovoort. Het ziet eruit als simpel spelen, maar er gebeurt dus veel meer.

Scholing en ondersteuning

Het begeleiden en stimuleren van de ontwikkeling van heel jonge kinderen in een groep, afgestemd op hun leeftijd en ontwikkelingsfase, is een vak apart en vraagt specifieke vaardigheden van de pedagogisch werkers. Om de kennis en vaardigheden te vergroten, besteedt de SKA – al zolang ze bestaat - veel aandacht aan de ondersteuning en bijscholing van haar medewerkers. Hierbij wordt steeds ingespeeld op de laatste wetenschappelijke inzichten.  

De ondersteuning gebeurt bij de SKA onder andere door de inzet van:

  • Pedagogisch specialisten en VE-specialisten. Op al onze kinderdagverblijven werken sinds 2008 één of meer pedagogisch specialisten en op onze peuterwerkplaatsen/voorscholen werken VE-specialisten (VE=Voorschoolse Educatie). Deze specialisten zijn ervaren pedagogisch werkers met een enorme dosis kennis van de ontwikkeling van het jonge kind. Zij ondersteunen en adviseren hun collega’s in het begeleiden van de ontwikkeling van de kinderen. 
  • VE-programma’s. Wij werken op al onze kinderdagverblijven, peuterwerkplaatsen en voorscholen met methodes als Uk & Puk en Piramide. Deze voorschoolse, educatieve programma’s zijn vooral bedoeld om pedagogisch werkers handvatten te bieden om de ontwikkeling van baby’s, dreumesen en peuters te begeleiden en te stimuleren. Spel is daarbij de basis. Wij noemen dit ‘ontwikkelingsgericht’ werken.

Een aantal artikelen die vorige week over dit onderwerp verschenen:

NRC, 12 augustus 2016 – Nutteloos, onderwijs voor de allerkleinsten

AD, 18 augustus 2016 - Crèche bereid kinderen beter voor op basisschool. Peuter moet al leren.

RTL, 18 augustus 2016 – Leidsters crèche gaan peuter en dreumes spelenderwijs leren

Kinderopvangtotaal, 18 augustus 2016 – Discussie over leren in de kinderopvang

Meer nieuws & blogs